LİDERLİK TARZLARININ ÖRGÜTSEL SESSİZLİĞE ETKİSİNDE KARİYER MEMNUNİYETİNİN ROLÜ: EĞİTİM SEKTÖRÜNDE BİR ÇALIŞMA

Ömer Turunç; Zeki Alkan

LİDERLİK TARZLARININ ÖRGÜTSEL SESSİZLİĞE ETKİSİNDE KARİYER MEMNUNİYETİNİN ROLÜ: EĞİTİM SEKTÖRÜNDE BİR ÇALIŞMA

Öz

Liderlik tarzlarının pek çok örgütsel değişken üzerinde doğrudan ve dolaylı etkileri vardır. Bu çalışmada liderlik tarzlarının işletmeler için önemi gittikçe artan örgütsel sessizlik davranışı üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Araştırma kapsamında bu ilişkide kariyer tatmininin aracılık rolü de incelenmiştir. Isparta ilinde öğretmenler üzerinde yapılan bir anket çalışmasıyla (n=379) elde edilen veriler ile oluşturulan hipotezler test edilmiştir. Araştırma sonucunda dönüşümcü liderlik ve şartlı ödüllendirici liderlik tarzlarının örgütsel sessizlik ve boyutları üzerinde anlamlı etkisi olduğu ve kariyer memnuniyetinin bu ilişkilerde aracılık rolü olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

References

Arun, K.( 2008). Liderlik Tarzları ile Paylaşımcı Bilgi Kültürü İlişkisi, Erzurum: Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Doktora Tezi.
Avcı, U. ve Turunç, Ö.(2012). Dönüşümcü Liderlik ve Örgüte Güvenin Kariyer Memnuniyetine Etkisi:Lider-Üye Etkileşiminin Aracılık Rolü Uluslar arası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, 4,2.
Aytaç, S., (2005), Çalışma Yaşamında Kariyer Yönetimi, Planlama, Geliştirilmesi Sorunları, Bursa, Ezgi Kitabevi.
Aytaç, S., (1997). Çalışma Yaşamında Kariyer Yönetimi, Planlama, Geliştirilmesi Sorunları., İstanbul, Epsilon Yayınları.
Baron, R. M., Kenny, D. A., (1986), The Moderator Mediator Variable Distinction in Social Psychological Research: Conceptual, Strategic, and Statistical Considerations, Journal of Personality and Social Psychology, 51.
Bayraktaroğlu, S.,(2003), İnsan Kaynakları Yönetimi, Sakarya Kitabevi. 87
Batmunkh, M, (2011), Liderlik Tarzları İle Örgütsel Bağlılık ve Örgütsel Sessizlik Arasındaki İlişki ve Bir Araştırma, Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Berberoğlu, G., (1991), İşletmelerde Organizasyon-Birey Bütünleşmesini Sağlayan Etkin Bir Uygulama: Kariyer Yönetimi, İstanbul, Gazeteciler Cemiyeti Yayınları.

Bettencourt, L. A., (2004), Change-Oriented Organizational Citizenship Behaviors: The Direct and Moderating İnfluence of Goal Orientation, Journal of Retailing 80.
Bildik, B., (2009), Liderlik Tarzları, Örgütsel Sessizlik ve Örgütsel Bağlılık İlişkisi, Yüksek Lisans Tezi, Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Linn, V.D., Soon, A. ve Botero, I. C. (2003), Conceptualizing Employee Silence and Employee Voice as Multidimensional Constructs, Journal of Management Studies, 40:6 September, 1359- 1392.
Bowen, F., ve Blackmon, K., (2003), Spirals of silence: The dynamic effects of diversity on organizational voice, Journal of Management Studies, 40 (6).
Clapham, S., ve Cooper, R. (2005). Factors of employees’ effective voice in corporate goverance. Journal of Management and Governance, 9, 287-313.
Can, H., (1999), Organizasyon ve Yönetim, 5. Baskı, Ankara, Siyasal Kitabevi.
Kahya, C., (2013), Dönüştürücü ve Etkileşimci Liderlik Anlayışları İle Örgütsel Sessizlik Arasındaki İlişkide Örgütsel Güvenin Rolü, Yayımlanmamış doktora tezi, Atatürk Ü., Erzurum.
Kahya, C.(2013), Dönüştürücü ve Etkileşimci Liderlik Anlayışları İle Örgütsel Sessizlik Arasındaki İlişkide Örgütsel Güvenin Rolü, Yayınlanmış Doktora Tezi, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
Cenzo, D., Stephen R., (1996), Human Resources Management, John Willey, New York, Fifth Edition.
Çakıcı, A., (2007), Örgütlerde Sessizlik: Sessizliğin Teorik Temelleri ve Dinamikleri, Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(1).
Çelik, C., Sünbül, Ö., (2008), Liderlik Algılamalarında Eğitim ve Cinsiyet Faktörü: Mersin İlinde Bir Alan Araştırması, Süleyman Demirel Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Sayı:3.
Çetin, N. G., Beceren, E., (2007). Lider Kişilik: Gandhi, Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 3, Sayı:5, Isparta. Doğan, 2007: 67.
Doğan, S., (2007). Vizyona Dayalı Liderlik, 2. Baskı, İstanbul, Kare Yayınları.
Erdoğan, İ., (1991). İşletmelerde Davranış, İstanbul, İ.Ü.İ.İ.E Yayını.
Eren, E., (1984). Yönetim Psikolojisi, İstanbul, İ.Ü. İşletme Fakültesi Yayını.
Eren, E., (1993). Yönetim Psikolojisi, İstanbul, İ.Ü. İşletme Fakültesi Yayını.
Eren, E., (1998). Örgütsel Davranış ve Yönetim Psikolojisi, İstanbul, Beta Yayınları.
Eren, E., (2010)., Örgütsel Davranış ve Yönetim Psikolojisi, İstanbul, Beta Yayınları.
Erenler, E., (2010). Çalışanlarda Sessizlik Davranışının Bazı Kişisel ve Örgütsel Özelliklerle İlişkisi: Turizm Sektöründe Bir Alan Araştırması, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Ergun, T., Polatoğlu, A., (1992), Kamu Yönetimine Giriş, TODAİE, Ankara.
Greenhaus, J. H., Parasuraman, S., & Wormley, W. M. (1990). Effects of race on organizational experiences, job performance evaluations, and career outcomes. Academy of Management Journal, 33, 64–86.
Greenberg, J., Baron, R. (2003), Communication in Organizations. Prentice Hall, Behavior in Organizations, 8th edition, Chapter 9.
Güney, S., (1992). Fiedler’ in Durumsal Önderlik Modeli Açısından Atatürk’ün Önderliğinin Değerlendirilmesi, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Sayı: 23, Cilt:8.
Hıcks, H.G., Gullett, C.R., (1981). Organizasyonlar; Teori ve Davranış, Çev.Baykal, B., İstanbul, İstanbul Üniversitesi İşletme Bilimleri Enstitüsü Yayını.
Hofmans, J., Dries, N., ve Pepermans, R. (2008). The Career Satisfaction Scale: Response bias among men and women. Journal of Vocational Behavior, 73, 397–403
Kaynak, T., Adal, Z., Ataay, İ., Kaynak T.(1998). İnsan Kaynakları Yönetimi, İstanbul, İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Yayınları.
Kırel, Ç., (1998). Örgütsel Davranış, AÜ AÖF Yayınları, Eskişehir.
Koçel, T., (1995). İşletme Yöneticiliği, İstanbul, Beta Yayınları.
Koçel, T., (2001)., İşletme Yöneticiliği, 8. Baskı, İstanbul, Beta Yayınları.
Milliken, F. J., Morrison, E. W., Hewlin, P. F., (2003). An exploratory study of employee silence: ıssues that employees don’t communicate upward and why. Journal of Management Studies, 40(6).
Morrison, E.W. , Milliken, F.J., Hewlini P.E. (2003). An Exploratory Study of Employee Silence: Issues That Employees Don't Communicate Upward and Why. Journal Of Management Studies, 40(6), 0022–2380.
Noe Raymond A., (2009). İnsan Kaynaklarının Eğitimi ve Geliştirilmesi, Ed. ve Çev.: Canan Çetin, İstanbul, Beta Yayınları.
Özden, M. C., (2001). Bireysel Kariyer Yönetimi, Ankara, Der Yayınları.
Perlow, L. A., Williams, S., (2003). Is Silence Killing Your Company, Harward Business Review, 3-8.
Pinder, C.C., Harlos, K.P., (2001). Employee Silence: Quiescence and Acquiescence as Responses to Perceived Injustice, Research in Personel and Human Research Management, (20).
Podsakoff, P. M., Mackenzie, M., Moorman, S. B., & Fetter, R. H., (1990). Transformational leader behaviors and their effects on followers’ trust in leader, satisfaction, and organizational Citizenship Behaviors. Leadership Quarterly, 1(2).
Podsakoff, P. M., Mackenzie, S. B., Paine, J. B., Bachrach, D. G., (2000). Organizational Citizenship Behaviors: A Critical Review of the Theoretical and Empirical Literature and Suggestions for Future Research, Journal of Management, 26(3) . Premeaux, S. F., Bedeian, A. G., (2003). Breaking The Silence : The moderating effects of self-monitoring ın predicting speaking up ın the workplace. journal of management studies, 40(6).
Sabuncuoglu, Z., (2000). İnsan Kaynakları Yönetimi, Bursa, Ezgi Kitabevi.
Sekaran, U., (1992). Research methods for business, Canada: John Wiley ve Sons, Inc.
Soycan, H., (2010). Bankalarda Birleşme Sonrası Örgütsel Bağlılık ve Örgütsel Sessizlik İlişkisi”, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı, İstanbul.
Şimşek, A.(2006). Duygusal Zekânın, Ana-Baba Tutumunun ve Doğum Sırasının Tercih Edilen Liderlik Tarzına Etkisi, Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
Şimşek, Ş., (2006). İşletme Bilimlerine Giriş, Ankara, Gazi Kitabevi.
Simsek, M. Ş., Çelik, A., Akgemci T., Soysal, A., (2004). Kariyer Yönetimi, Ankara, Gazi Kitabevi.
Tekin, Y., (2007). Modern Bir Liderlik Yaklaşımı Vizyoner Liderlik: Antalya’da Faaliyette Bulunan 5 Yıldızlı Konaklama İşletmelerinde Bir Araştırma, Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Antalya.
Tengilimoğlu, D., (2005), Kamu ve Özel Sektör Örgütlerinde Liderlik Davranışı Özelliklerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Alan Çalışması, Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 4, Sayı 14 (Güz).
Vakola, M., Bouradas, D., (2005), Antecedents and Consequences of Organisational Silence: An Empirical İnvestigation , Employee Relations, 27/5.
Van Dyne, L., Ang, S., Botero, I. C., (2003), Conceptualizing employee silence and employee voice as multidimensional constructs, Journal Of Management Studies, Vol.40, No.6.
Yıldız, M., (2002), Liderlik Yaklaşımları ve Türk Kamu Yönetiminde Liderlik Araştırmaları, Türk İdare Dergisi, Cilt 74, Sayı 435.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Ömer Turunç ^*
0000-0003-2234-6523
Türkiye

Zeki Alkan
0000-0002-0278-9880
Türkiye

Publication Date

October 26, 2020

Submission Date

August 17, 2020

Acceptance Date

September 18, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 5 Number: 2

IZ

https://izlik.org/JA99LB97WE

Cite

RIS / Bibtex

APA

Turunç, Ö., & Alkan, Z. (2020). LİDERLİK TARZLARININ ÖRGÜTSEL SESSİZLİĞE ETKİSİNDE KARİYER MEMNUNİYETİNİN ROLÜ: EĞİTİM SEKTÖRÜNDE BİR ÇALIŞMA. Türk Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 5(2), 90-107. https://izlik.org/JA99LB97WE